Kołobrzeg 3 września, 2015

Kołobrzeg – historyczne uzdrowisko

Kołobrzeg to miejsce, gdzie naprawdę można odpocząć, a do tego jeszcze liznąć sporo historii. Miasto od prawie dwóch stuleci jest uzdrowiskiem, a jego początki sięgają VII wieku.

Czyli roku sześćset któregoś tam…:-). Na terenie dzisiejszego Budzistowa mieszkańcy założyli osadę, która później przekształciła się w gród obronny. Sześć wieków później przenieśli osadę w miejsce, gdzie rzeka Parsęta wpada do morza. W 1255 r. Kołobrzeg otrzymał prawa miejskie, stając się centrum handlu i rybołówstwa. Od wieku XIV należał do Hanzy – organizacji zrzeszającej najważniejsze miasta portowe leżące nad Bałtykiem.

Kołobrzeg
Kościółek w Budzistowie z 1222 roku

Z racji swojego położenia odgrywał również istotną rolę jako port wojenny. Z tego powodu wielokrotnie miasto było atakowane i niszczone, na czym cierpiały interesy handlowe. W XVII wieku w trakcie wojny trzydziestoletniej brandenburczycy przekształcili miasto w twierdzę. Do dzisiaj można oglądać jej pozostałości w postaci murów obronnych i redut, którymi otoczone jest praktycznie całe miasto. Najbardziej charakterystycznym elementem tych zabudowań jest latarnia morska.

Na początku XIX w. twierdzę szturmowały wojska napoleońskie, poważnie ucierpiał ratusz i wiele zabytków. Jednak największych zniszczeń w Kołobrzegu dokonali Polacy i Rosjanie w 1945 r., kiedy odbijali go z rąk Niemców – przestało wtedy istnieć 95 proc. miasta.

Między innymi zburzona została Bazylika Mariacka. Pierwszą mszę świętą w tym kościele odprawiono już w 1321 r. Wybudowana w stylu gotyckim, halowa, pięcionawowa. Katedra przez stulecia ucierpiała nie raz, ale dopiero pod koniec drugiej wojny światowej została zniszczona prawie całkowicie przez artylerię Armii Czerwonej.

Kołobrzeg
Kołobrzeska katedra, niegdyś bazylika

Od XVI w. była świątynią luterańską, początkowo Pomorskiego Kościoła Ewangelickiego, a od 1817 r. Pruskiego Kościoła Unijnego. W 1957 r. przekazana kościołowi katolickiemu, wówczas zapadła decyzja o odbudowie. W latach 60. ubiegłego wieku na mocy decyzji PRL w nieodbudowanej części kościoła urządzono Muzeum Oręża Polskiego i w nawie głównej eksponowano ciężki sprzęt wojskowy z czasów wojny. W 1974 r. cała świątynia została oddana na miejsce kultu.

Na szczęście nie samymi wojnami żył Kołobrzeg:-). Już na początku XIX w. zaczęto dostrzegać jego walory uzdrowiskowe. W 1830 r. powstał pierwszy zakład kąpieli solankowych, a w 1899 r. pierwszy Dom Zdrojowy. Obecnie jest tutaj ponad ponad dwadzieścia zakładów uzdrowiskowych. Okolica obfituje w bogate źródła solanki oraz borowiny. W mieście butelkuje się również solankową wodę mineralną „Perła Bałtyku”, która ma wiele wartości zdrowotnych.

Kołobrzeg
Źródełko kołobrzeskiej solanki z walorami kuracyjnymi

Przyjeżdżają kurować się tutaj osoby cierpiące na schorzenia górnych dróg oddechowych; narządu ruchu; kardiologiczne; alergicy; cukrzycy; mające problemy z tarczycą; zaburzenia odżywiania; chcące odchudzić się. Lokalizacja sprawia, że jest tu najłagodniejszy klimat w Polsce, charakteryzujący się najmniejszymi amplitudami temperatur w roku, krótkimi zimami ze znikomymi opadami śniegu, a latem dużą liczbą słonecznych dni. Długie spacery brzegiem morza i wdychanie jodu traktowane traktowane są jako dodatkowy zabieg:). Pogłębia się oddech, wzrasta pojemność płuc, polepsza się przemiana materii. Powietrze napływające znad morza jest niemal pozbawione alergenów. Pobyt w Kołobrzegu lekarze powinni przepisywać na receptę wszystkim chorującym na depresję.

Ci którym nic nie dolega i chcą po prostu wypocząć też będą się świetnie czuli w takich pięknych okolicznościach przyrody : szerokie i czyste palże z drobnym złotym piaskiem, bryza znad morza, świeża rybka z portu, pełno zieleni w mieście, wkoło lasy.

Kołobrzeg
Szerokie, piaszczyste plaże to symbol Kołobrzegu

Przepiękne widoki są z latarni morskiej. Jest ona stosunkowo młoda – ma sześćdziesiąt kilka lat. Wzniesiono ją pod koniec lat 40. ubiegłego wieku, nie jak poprzednie przed fortem kołobrzeskim, lecz na jego głównej platformie. Tam gdzie rzeka Parsęta wpada do Bałtyku. Obok jest port z funkcjami: handlową, pasażerską, rybacką i jachtową. Niedaleko promenada i molo. Jej światło widać z odległości 30 km. Nie należy do wysokich, raczej taki średniak – 26 m, 180 schodów. Za to taras widokowy jest duży, nie ma ścisku, w spokoju można rozkoszować się widokiem wielkiej wody i okolicy. Można dowiedzieć się sporo o historii tej konkretnej budowli jak i latarni morskich w ogóle.

Pierwsze światło latarni morskiej w Kołobrzegu zapalono w 1666 r. Zapalano je okazjonalnie w czasie zawijania statków do portu. W 1899 r. wybudowano budynek przeznaczony na stację pilotów, z wysoką na 25 m wieżą, wykorzystywaną też jako latarnia morska. Dziesięć lat później oddano do użytku murowaną latarnię, na jej szczycie już na stałe rozbłysło światło. W 1945 r. Niemcy wysadzili latarnię, ponieważ stanowiła doskonały punkt orientacyjny dla polskich artylerzystów podczas marcowych walk o Kołobrzeg.

Kołobrzeg
Latarnia morska

Zaślubiny Polski z Bałtykiem miały miejsce dwa razy. Po raz pierwszy 10 lutego 1920 r., kiedy to po 123 latach zaborów kraj odzyskał niepodległość i dostęp do morza. Generał Józef Haller wraz z ministrem spraw wewnętrznych Stanisławem Wojciechowskim i nową administracją województwa pomorskiego przybyli do Pucka. Była uroczysta msza święta, poświęcenie Polskiej Bandery, po czym przy huku 21 salw armatnich wciągnięto ją na maszt jako znak objęcia przez polską marynarkę wojenną wachty na Bałtyku. Do morza wrzucono pierścień.

Drugie miały miejsce pod koniec drugiej wojny światowej. 1 i 2 Armia Wojska Polskiego, sformowane w ZSRR, bijąca się w składzie I Frontu Białoruskiego, dotarły na Pomorze (ziemie te przed rozbiorami były polskie, potem niemieckie, po wojnie przypadły Polsce). Od początku roku 1945 toczyły się krwawe walki o przełamanie Wału Pomorskiego. Dowództwo armii podjęło decyzję, że uroczystości zaślubin będę odbywały się w oddziałach. Główną uroczystość z udziałem reprezentacji jednostek planowano po zdobyciu Kołobrzegu.

„Przyszliśmy, Morze… Przysięgamy, że Cię nigdy nie opuścimy. Rzucając ten pierścień w Twe fale biorę z tobą ślub, ponieważ Tyś było i będziesz nasze”, mówił kpr Franciszek Niewidziajło, wrzucając obrączkę do Bałtyku, z prawego falochronu tuż przy wejściu do kołobrzeskiego portu. W 1963 r. w Kołobrzegu odsłonięto pomnik upamiętniający tę uroczystość. Stanął przy bulwarze Jana Szymańskiego – nadmorskim deptaku, który prowadzi od latarni morskiej do mola.

W Kołobrzegu wszędzie jest blisko. Zaledwie 800 m od centrum mieści się sportowa duma miasta – kompleks Millenium. I szczerze mówiąc jest z czego być dumnym, bo niewiele jest obiektów w kraju z tak szeroką ofertą. I tak nowoczesnych. No to zaczynamy wymieniać: hala widowiskowo – sportowa Millenium, basen pływacki z aquaparkiem; miejski stadion piłkarski z boiskiem treningowym i orlikami; strzelnica sportowa; skate park; hala łucznicza; sala sportów walki; sala taneczna; korty tenisowe; boisko do streetball; siłownia; centrum fitness; klub bilardowy; lodowisko czynne od grudnia do lutego.

Kołobrzeg
Kompleks Milenium

Odbywają się tutaj zawody sportowe i imprezy masowe. Dla wielu zawodowych sportowców kompleks jest bazą treningową. W 2012 r. podczas Euro mieszkała i szlifowała tu formę reprezentacja Danii. Dla biegaczy, piłkarzy, siatkarzy istnieje możliwość zorganizowania treningów na plaży. Wiadomo, że nic tak dobrze nie wyrabia siły nóg jak zasuwanie po piasku;-). Kompleks jest również dostępny dla turystów, kuracjuszy, mieszkańców. Zorganizowanych w grupy i pojedynczych.

Po intensywnym wysiłku, czas na relaks. Na przykład w aquaparku: kaskady, bicze wodne, dzika rzeka, parasol wodny, ścienne hydromasaże, gejzer, leżanki do hydromasażu, przeciwprądy, sauna sucha, łaźnia parowa, jacuzzi. Od nadmiaru aż boli głowa, co tu wybrać? Może spróbuję wszystkiego po kolei;). Po relaksie pozostaje tylko jeszcze odnowić się biologicznie:-) Wiecie, masaże i te sprawy…

Dawne wojskowe lotnisko Bagicz powstało w latach 1935 – 39. Była to niemiecka baza lotnictwa bombowego. We wrześniu 1939 r. startowały stąd samoloty dokonujące nalotów na Polskę. W czasie wojny w Bagiczu stacjonowały różne jednostki Luftwaffe. W marcu 1945 r. lotnisko i przylegające do niego osiedle garnizonowe Podczele zajęła Armia Czerwona. Stworzono tutaj samowystarczalną, eksterytorialną strefę z własnym szpitalem, szkołą, sklepami, osiedlem mieszkaniowym, w której stacjonowało około 2 tysięcy żołnierzy.

Kołobrzeg
Lotnisko Bagicz

Po prawnym usankcjonowaniu pobytu wosk radzieckich w naszym kraju, w 1956 r. rozpoczęła się wielka rozbudowa lotniska. Zbudowano długi pas startowy usytuowany równolegle do brzegu morza. Infrastrukturę przystosowaną do obsługi samolotów odrzutowych, wielkich samolotów transportowych Antonow i Iljuszyn oraz bombowców strategicznych. Wzniesiono nowoczesne schrono-hangary oraz obiekty do przechowywania broni masowego rażenia – rakiet SS – 1 Scud, SS-20 Saber. Na obrzeżach powstała duża stacja paliwowa z własną bocznicą kolejową. Do lat 90. ubiegłego wieku wokół lotniska rozmieszczone były baterie obrony przeciwlotniczej. W 1992 r. Rosjanie opuścili Bagicz. Wycofywała się z Polski wówczas cała armia radziecka.

Teren bazy został podzielony pomiędzy miasto Kołobrzeg i gminę Ustronie Morskie. Osiedle Podczele przekształcono w dzielnicę mieszkaniową Kołobrzegu. We wschodniej części dawnej bazy wojskowej działał przez kilka lat aeroklub, który użytkował kilka hangarów, a także część poradzieckiego betonowego pasa startowego o długości 2, 5 km. W 2012 r. otwarto tu lotnisko cywilne. Przyjmuje ruch turystyczny i czarterowy. Organizuje loty widokowe. Jest to jedyne lotnisko w Polsce położone tuż nad brzegiem morza. Zazdrościmy widoków wszystkim startującym i lądującym:-).